مراحل تولید بنزین در پالایشگاه ها

مقدمه

 شاید امروزه تصور جهان بدون خودرو ممکن نباشد. اگر بخش گسترده‌ای از رفاه و آسایش زندگی خود را مدیون حضور خودروهای بنزین سوز  هستیم، بی‌تردید خودروها نیز انرژی و توان خود را وام‌دار بنزین هستند. با این وجود اغلب مردم شناختی از نحوه تولید بنزین ندارند. در صورتی که شما نیز اطلاعی از فرآیند تولید بنزین ندارید و کنجکاوید با نحوه تولید بنزین آشنا شوید به شما پیشنهاد می‌کنیم تا پایان این مطلب ما را همراهی بفرمایید.

نفت خام ماده اولیه برای تولید بنزین

فرآیند تولید بنزین با ماده اصلی آن یعنی نفت خام آغاز می‌شود. این مایع چسبناک پایه تمام محصولات مشتق‌شده از نفت از جمله بنزین، سوخت دیزل، سوخت جت، آسفالت و موم پارافین و ده‌ها مورد دیگر است. نفت خام یک مایع طبیعی است که اغلب در بستر‌های سنگی در اعماق زمین یافت می‌شود. برای استخراج نفت خام از زمین، شرکت‌های نفتی چاه‌های عمیقی  را در ذخایر نفت حفر  کرده  و از طریق این تجهیزات نفت را به بالا  پمپاژ می‌کنند.   بعد از اینکه نفت توسط پمپ یا به کمک فشار گازی که همراه نفت وجود دارد به بیرون از اعماق زمین تخلیه شد، جهت طی باقی مراحل و تولید مشتقات نفتی مانند بنزین به پالایشگاه منتقل می‌شود.

پالایش نفت خام

بعد از پمپاژ و انتقال نفت خام به پالایشگاه، مرحله اصلی و عمده در فرآیند تولید بنزین پالایش آن است. به منظور پالایش نفت خام، بسیاری از پالایشگاه‌ها از روش تقطیر جزئی استفاده می‌کنند. در این روش عناصر تشکیل دهنده نفت خام، بر اساس اختلاف دمایی که در نقطه جوش و تبخیر خود دارند، در برجی موسوم به برج تقطیر بر اثر حرارت دیدن از یکدیگر جدا می‌شوند.

  •  می‌دانیم که به مولکول‌های بزرگی که از اتصال اتم‌های هیدروژن و کربن تشکیل شده‌اند، هیدروکربن میگویند.  در سطح مولکولی، نفت خام نیز از زنجیره‌ای از اتم‌های هیدروژن و کربن تشکیل شده است. این زنجیره‌های هیدروکربنی دارای طول‌های مختلفی هستند. هر چه زنجیره طولانی‌تر باشد، نقطه جوش آن بالاتر است. در فرآیند تولید، از این نقاط جوش متفاوت برای جداسازی و استخراج مشتقات مختلف نفت خام بهره برده می‌شود.

oil-refinery

  • فرآیند تقطیر با حرارت دادن نفت خام تا دمای بیش از 400 درجه سانتی‌گراد آغاز می‌شود. گرما باعث می‌شود روغن از مایع به بخار تبدیل شود. بخار از کوره به سمت برج تقطیر خارج می‌شود. به محض خروج بخار از کوره، بخار مورد نظر سرد شده و مجدداً به مایع تبدیل می‌شود. در دمای 400 درجه سانتی‌گراد، اولین زنجیره‌های هیدروکربن از حالت بخار به حالت مایع حرکت می‌کنند. زنجیرها در پایین به صورت آسفالت یا قیر از برج خارج می‌شوند. با ادامه افزایش بخار، زنجیره‌های هیدروکربنی کوتاه‌تر با رسیدن به نقطه جوش شروع به انتقال می‌کنند.

پالایش نفت خام

هنگامی که بخار به حدود 150درجه سانتی‌گراد می‌رسد، زنجیره‌های هیدروکربنی که بنزین را تشکیل می‌دهند شروع به حرکت به حالت مایع می‌کنند. بنزین شروع به جمع شدن روی صفحات تقطیر (سینی ها) می‌کند و برای مرحله بعدی فرآیند تولید در ریسیور و مخازن نگهدارنده تخلیه می‌شود.

  • نفت خام به طور طبیعی حاوی آلاینده هایی مانند گوگرد، نیتروژن و فلزات سنگین است که در سوخت موتور نامطلوبند. در فرآیند تصفیه، ترکیبات نامناسب را از سوخت بنزین باید جدا کرد. فرآیند تصفیه در مرحله اول شامل جداسازی آب است. پس از فرآیندهای تصفیه، اختلاط و خنک‌سازی، مایعات در نهایت شبیه سوخت‌ها و محصولاتی می‌شوند که با آن‌ها آشنایید.

اضافه کردن مواد افزودنی به بنزین

سوخت خامی که از برج تقطیر خارج می‌شود هنوز برای انتقال به پمپ بنزین و سوختن در موتور خودرو آماده نیست. در مرحله نهایی فرآیند تولید بنزین، مواد افزودنی وارد سوخت می‌شوند تا آن را برای استفاده مصرف‌کننده آماده کنند. با دستور نهادها و آژانس‌های محیط زیستی دولتی، برای کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای و بهبود مسافت پیموده شده، بنزین به مواد افزودنی خاصی نیاز دارد. علاوه بر این شرکت‌های نفتی افزودنی‌های دیگری را برای ارائه عملکرد بهتر به مصرف‌کنندگان و متمایز ساختن بنزین خود از سایر شرکت‌های موجود در بازار در نظر می‌گیرند.

  • پالایشگاه‌ها همچنین ممکن است مواد افزودنی دیگری مانند تقویت‌کننده‌های اکتان، غیرفعال‌کننده‌های فلزی، آنتی‌اکسیدان‌ها، بازدارنده‌های زنگ‌زدگی یا مواد شوینده را در جریان هیدروکربنی خود مخلوط کنند. اختلاط می‌تواند در پالایشگاه در امتداد خطوط لوله و مخازنی که سوخت فرآوری شده را در خود جای می‌دهند یا حتی در مکان‌های خارج از سایت یا در کشتی‌ها و یا پایانه‌ها پس از خروج سوخت از دروازه پالایشگاه انجام شود.